Åpne hovedmenyen
«Kråkevisa»

Kråkevisa også kalt Mannen og kråka, Bonden og kråka eller Den store kråka er en folkevise av den typen vi kaller middelalderballade. I TSB-katalogen har den typenummer TSB F 58. Visa er også kjent i Danmark, Sverige og på Færøyene.

I Norge er den en av de mest utbredde folkevisene. Norsk visearkiv har registrert nesten hundre tekstvarianter og over 75 melodier. Landstad har trykt to ganske korte varianter i Norske Folkeviser fra 1853. Den eldste kjente varianten finnes i et dansk skillingstrykk fra 1600-tallet.

TekstRediger

Teksten handler om en mann som støter på en enorm kråke. Han skyter kråka og nytter skrotten til fulle. Samme humoristiske grep finner vi også i to andre middelalderballader: Den store oksen, også kjent som Aksel Tårn visa (TSB F 59) og Den store grisen eller Låvgris (TSB F 60.

Kråkevisa
Og mannen han gjekk seg i veaskog

Hei fara, i veaskog

Då satt der ei kråke i lunden og gol

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Og mannen han tenkte meg sjølve seg

Hei fara, med sjølve seg

Ska' tru om den kråka vil drepa meg?

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Og mannen han snudde om hesten sin

Hei fara, om hesten sin

Så køyrde han heimat til garden igjen

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Å, høyr no, min mann, kva eg spørja deg

Hei fara, eg spørja deg

Kor vart det av veden du køyrde til meg?

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Eg køyrde no ingen ved til deg

Hei fara, ingen ved til deg

For kråka ho svor ho sku' drepa meg

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Å, no har eg aldri høyrd større skam!

Hei fara, høyrd større skam!

Har du høyrd at ei kråke kan drepa ein mann?

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Men kråka kom etter på taket og gol

Hei fara, på taket og gol

Og mannen, han opp gjennom ljoren fór

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Og mannen han spende sin boge for kne

Hei fara, sin boge for kne

Så skaut han den kråka så ho datt ned

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Så spende han føre dei folane ti

Hei fara, dei folane ti

Men kråka, ho sprengde nok alle de

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Så spende han føre dei folane tolv

Hei fara, dei folane tolv

Så køyrde han kråka på lovegolv

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Så flådde han kråka og lema ho sund

Hei fara, og lema ho sund

Ho vóg innpå seksten og tjuge pund

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Av skinnet så laga han tolv par skor

Hei fara, han tolv par skor

Det beste paret, det gav han til mor

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Og kjøtet han salta i tyner og fat

Hei fara, i tyner og fat

Og tunga han brukte til jolemat

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Av tarmane laga han tolv par reip

Hei fara, han tolv par reip

Og klørne han brukte til møkkagreip

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Av nebbet så laga han kyrkjebåt

Hei fara, han kyrkjebåt

Så folk kunne segla båd' frå og åt

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Av augo så laga han stoveglas

Hei fara, han stoveglas

Og nakken han hengde på kyrkja til stas

Hei fara, faltu riltu raltu ra

Og den som 'kje kråka kan nytta so

Hei fara, kan nytta so

Han er'kje verd ei kråke å få

Hei fara, faltu riltu raltu ra

InnspillingerRediger

MusikkinnspillingerRediger

Moderne versjoner av visa finnes innspilt i blant annet sjangrene rock (Fru Pedersen), trance (Galaxee), og metal (Leaves' Eyes). Visa har også gitt navn til en norsk kortfilm fra 1962.

FilmRediger

En åtte minutter lang kortfilm med tittelen Kråkevisa hadde premiere i 1962. Dette var en tegnet animasjonsfilm regissert av Wilfred Jensenius, og den ble produsert av Kommunenes Filmcentral A/S.[1]

LitteraturRediger

  • Olav Solberg: Den ommsnudde verda: Ein studie i dei norske skjemteballadane. Oslo 1993

ReferanserRediger

  1. ^ «Norske barnefilmer 1950-1987». www.nb.no (norsk). Besøkt 10. mars 2018. 

Eksterne lenkerRediger

  Wikikilden: Kråkevisa – originaltekst